” ေရႊခ်ိန္ (၆) တန္ကေန တန္ (၆၀) နီးပါးထိရွိနိုင္တဲ့ ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ႀကီး “

Collage_Fotor-12.jpg

 

ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ (သုိ ့မဟုတ္) ေရႊေစတီေတာ္ႀကီးဟာ ျမန္မာျပည္လုိ ေထာင္နဲ ့ေသာင္းနဲ ့ ခ်ီတဲ့ ေစတီပုထုိးေတြ ျပည့္ႏွက္ ေနတဲ့ တုိင္းျပည္မွာ အႀကီးဆံုးနဲ ့အထင္ရွားဆံုး ေစတီတစ္ခုပါ။ သကၠရာဇ္ (၁၅၈၆) ခုႏွစ္ေလာက္တုန္းက ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ႀကီးကုိ ေရာက္ခဲ့ဖူးတဲ့ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳး တစ္ဦးကေတာ့ “ကမာၻေပၚမွာ ႏွစ္လုိဖြယ္အေကာင္းဆံုးေနရာပဲ” လုိ ့ေျပာခဲ့ဖူးပါတယ္။ (၃၂၆) ေပရွည္လ်ားတဲ့ ေစတီေတာ္ႀကီးရဲ့ အျမင့္ တေလွ်ာက္ကို (၁) လက္မ မက်န္ ေရႊသားနဲ ့ဖံုးအုပ္ထားတာပါ။ အတိအက် တုိင္းတာထားတာမ်ိဳး မရွိေပမယ့္ ေစတီေတာ္ႀကီးကုိ ဖံုးအုပ္ထားတဲ့ ေရႊသားေတြကုိ စုေပါင္းလုိက္ရင္ (၆) တန္ကေန တန္ (၆ဝ) ေလာက္နီးနီး ရွိႏုိုင္တယ္လုိ ့ခန္ ့မွန္းရပါတယ္။ ေရႊတန္ခိ်န္ (၆ဝ) ဆုိရင္ေတာ့ ယေန ့ေခတ္ကာလ တန္ေၾကးနဲ ့ဆုိ ရင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ၈ဝဝဝ ေလာက္ရွိပါတယ္။

 

 

ေစတီေတာ္ႀကီးရဲ့ ေအာက္ေျခကုိ ေရြသားအေခ်ာင္းေရ (၈၆၈၈) ေခ်ာင္း၊ အထက္ပုိင္းကုိ ေရြသား အေခ်ာင္းေရ (၁၃၁၅၃) ေခ်ာင္းကုိအသံုးျပဳၿပီး ေရြျပားေတြအျဖစ္ ကပ္ထားပါတယ္။ ေစတီႀကီးရဲ့ ထိပ္ဆံုး စိန္ဖူးေတာ္မွာေတာ့ စိန္အလံုးေရ (၅၄၄၇) လံုး၊ ပတၱျမား နီလာ နဲ ့အျခား ရတနာပစၥည္းေပါင္း (၂၃၁၇) ခုပါဝင္ၿပီး ထီးေတာ္မွာလည္း ေရႊေခါင္းေလာင္းငယ္ေပါင္း (၁ဝ၆၅) လံုးခန္ ့တပ္ဆင္ထားပါေသးတယ္။ စိန္ဖူးေတာ္ရဲ့ ထိပ္ ဆံုးမွာေတာ့ (၇၆) ကာရက္ ရွိတဲ့ စိန္ပြင့္ႀကီး တစ္ပြင့္ကုိ ထည့္သြင္းပူေဇာ္ထားပါတယ္။ ညအခါေတြမွာေတာ့ ကုန္းျမင့္ေပၚမွာ တည္ရွိေနတဲ့ ေစတီေတာ္ႀကီးရဲ့ အေရာင္အဝါေတြဟာ လူဦးေရငါးသန္းခန္ ့ရွိတဲ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ ့ရဲ့ ေကာင္းမွာ ထြန္းလင္းေတာက္ပ လ်က္ရွိေနပါတယ္။

 

 

ရင္ျပင္ေတာ္ေပၚမွာေတာ့ ေျမာက္ျမားစြာေသာ ေစတီမ်ား၊ ဘုရားေက်ာင္းေဆာင္မ်ား၊ ဇရပ္မ်ား၊ ဆင္းတုေတာ္မ်ား နဲ ့အျခား သာသနိက အေဆာက္အအံုမ်ားစြာ ဝန္းရံတည္ရွိပါတယ္။ အမ်ားစုကုိေတာ့ ေရြခ်ထားတာပါ။ ေခါင္းေလာင္း မ်ားစြာလည္း ရင္ျပင္ေပၚမွာ ရွိေနၿပီး တန္ (၄ဝ) အေလးခ်ိန္ရွိတဲ့ သာယာဝတီမင္း ေခါင္းေလာင္း လည္းအပါအဝင္ ျဖစ္ပါတယ္။(၁၅) ရာစုႏွစ္တုန္းက ဘုရင္မႀကီးတစ္ဦး (ရွင္ေစာပု) က သူ ့ရဲ့ ခႏၶာကုိယ္ အေလးခ်ိန္နဲ ့ ညီမွ်တဲ့ ေရႊသားေတြကုိ ေစတီေတာ္ႀကီးထံ လွဴဒါန္းခဲ့တယ္လုိ ့လဲ ဆုိပါတယ္။ ယေန ့ မွာေတာ့ ဘုရားဖူးမ်ားဟာ ေရႊျပားငယ္ မ်ား ဝယ္ယူၿပီး ေစတီေတာ္ႀကီးမွာ ကပ္ကာ လွဴဒါန္းေလ့ရွိၾကပါတယ္။ ရင္ျပင္ ေပၚနဲ ့ေက်ာင္းေဆာင္အခ်ိဳ ့မွာ ဗုဒၶဆင္းတုေတာ္ေရွ ့မွာ ထုိင္ၿပီး တရားအားထုတ္ေနတဲ့ ရဟန္းေတာ္ မ်ားကုိလည္း ေတြ ့ရပါတယ္။

 

 

ပန္း၊ ေရခ်မ္း နဲ ့ဆီမီးပူေဇာ္ေနတဲ့ ဘုရားဖူးေတြကုိ ေတြ ့ႏုိင္သလုိ ေစတီေတာ္ႀကီးကုိ ရွိခုိးဦးခ်ေနတဲ့ ဘုရားဖူးေတြကုိလည္း ေတြ ့ႏုိင္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ထူးျခားတာတစ္ခုကေတာ့ ဘုရားဆင္းတုငယ္ေတြကုိ ဘုရားဖူးေတြက ေရသပၸာယ္ျခင္းပါပဲ။ ေစတီေတာ္ရဲ့ ေထာင့္ေတြမွာ ဘုရားဆင္းတုငယ္ေတြ ရွိေနၿပီး ဘုရားဖူး ေတြက ၄င္းဆင္းတုငယ္ေတြကုိ ေရစင္သြန္းေလာင္းေနၾကတာပါ။ အေမရိကန္ သမၼတ အုိဘားမား ျမန္မာ ျပည္ကုိ ေရာက္ရွိစဥ္ကလည္း ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ႀကီးကုိ လာေရာက္ၿပီး ေရသပၸာယ္ျခင္းကုိ ျပဳလုပ္သြား ပါေသးတယ္။ အျခား ဗုဒၶဘာသာနဲ ့သက္ဆုိင္တဲ့ အခါႀကီး ရက္ႀကီးေတြမွာလည္း ေစတီေတာ္ႀကီးေပၚမွာ သက္ဆုိင္ရာ ဘာသာေရး လႈပ္ရွားမႈနဲ ့ပူေဇာ္ပြဲေတြ ျပဳလုပ္ေလ့ရွိၾကပါတယ္။

 

 

ေရႊတိဂံုေစတီေတာ္ႀကီးကုိ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း (၂၅ဝဝ) ေက်ာ္ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရား လက္ထက္ကတည္းက တည္ေဆာက္ခဲ့တယ္လို ့သမုိင္းမ်ားကဆုိပါတယ္။ ေစတီေတာ္ႀကီးဟာ ရာသီဥတုဒဏ္၊ စစ္ပြဲဒဏ္နဲ ့ ငလ်င္ဒဏ္ ေတြကုိ အႀကိမ္ႀကိမ္ခဲ့ရၿပီး အႀကိမ္ႀကိမ္ျပန္လည္ ျပဳျပင္ ထိန္းသိမ္းခဲ့ရပါတယ္။ စတင္တည္ ေဆာက္စဥ္က (၆၆) ေပအျမင့္သာရွိခဲ့ၿပီး ျမန္မာ ဘုရင္ အဆက္ဆက္က ျပဳျပင္မြမ္းမံကာ လက္ရွိအျမင့္ (၃၂၆) ေပအထိ ေရာက္ရွိခဲ့ ပါတယ္။ ယေန ့မွာေတာ့ ေရႊတိဂံု ေစတီေတာ္ဟာ ျမန္မာျပည္ရဲ့ အမွတ္ လကၡဏာတစ္ခုအျဖစ္ ရွိေနၿပီး ျမန္မာ ျပည္သူမ်ားရဲ့ ဗုဒၶဘာသာအေပၚ နက္ရႈိင္းစြာ ယံုၾကည္သက္ဝင္မႈရဲ့ ျပယုဂ္တစ္ခု အျဖစ္လည္း တင့္တင့္ တယ္တယ္ တည္ရွိေနပါေတာ့တယ္။

Okkar

scroll to top